3- Sera ve Salon Süs Bitkileri Yetiştiriciliğinde Kullanılan Başlıca Saksı Toprakları (Harçlar).

Sera ve salon süs bitkilerinin bir kısmı çeşitli topraklarda yetiştirilebildikleri, muhtelif toprak şartlarına uyabildikleri halde, bazıları değişik toprak şartlarına karşı çok hassastırlar. Burada süs bitkileri yetiştiriciliğinde kullanılan çeşitli saksı toprakları ve bunların özelliklerine kısaca temas etmekle yetinilecektir.

Sera ve salon süs bitkileri yetiştiriciliğinde kullanılan başlıca saksı toprakları ve harçlar:

  1. Çürümüş yaprak ihtiva eden toprak,
  2. Funda toprağı,
  3. Komposto toprağı,
  4. Torf,
  5. Ahır gübresi ile karışık bahçe toprağı,
  6. Üzerinde çayır yetişen killi toprak,
  7. Killi topraktır.

a) Çürümüş yaprak toprağı:

İçerisinde fazla miktarda tanen ihtiva eden meşe yaprağı hariç, diğer yaprakların bahçe toprağı ile karıştırılarak iyice çürütülmesi ile elde olunan hümüslü topraktır. Bu hususta en uygun yaprak kayın yaprağıdır. Sonbaharda bahçe veya ormandan toplanılan yapraklar, 20-25 cm lik tabakalar halinde gölge bir yere yığılır. Yığınlar 1 - 2,5 m genişlikte, 1,20 m yükseklikte ve arzu edilen uzunlukta olur. Tabakalar arasına ve en son tabaka üzerine 5 - 10 cm kalınlığında bahçe toprağı serilir. Yığın rutubetli tutulur. Ara sıra aktarılır ve aktarma esnasında çürümekte olan yapraklara az miktarda sönmemiş kireç ilave olunur.

Çürümüş yaprak ihtiva eden bahçe toprağı besin maddeleri muhtevasınca zayıf olup, gevşek ve geçirgen bir bünyeye sahiptir. İyice çürümemiş, yarı hümüsleşmiş yaprakların sera ve salon süs bitkilerinde kullanılması ancak fazla gevşek ve geçirgen vasatta köklenen tropik bitkilerin yetiştiriciliğinde söz konusudur. Yarı hümüsleşmiş yaprak kullanılması diğer süs bitkilerinde zararlar doğurur.

b) Funda toprağı:

Bu toprak Erica, Calluna, Arbutus, Cistus gibi fundayı teşkil eden bitkilerin çürümüş kısımlarını ihtiva eder. Funda toprağı ekseriya besin maddelerince fakir, kumca zengin, geçirgen ve hafif bir topraktır. Çürümüş yaprak gibi funda toprağı da gölge ve hatta üzeri sundurma ile örtülmüş bir yerde muhafaza edilmelidir.

c) Komposto toprağı:

Muhtelif bitkisel döküntü ve organik artıkların tabaka halinde bir yerde çürütülmesi ile elde olunur. Gevşek olarak hazırlanmış, sönmemiş kireç serpilmiş 30 cm kalınlığındaki bitkisel döküntü tabakası üzerine 10 cm kalınlığında bahçe toprağı serilir. Yığınların genişlik ve yükseklikleri yaprak çürüntü yığınlarında zikrolunduğu gibidir. Komposto toprağının sera ve salon süs bitkileri yetiştiriciliğinde kullanılabilmesi için bitkisel döküntülerin 1 - 2 yıl bekletilmesi, bu arada yığının rutubetli tutulması ve müteaddit defalar aktarılması gerekir. Kompostoluğun gölge yerlerde teşkili ve kurutucu rüzgarlardan korunması icap eder.

d) Torf:

Hypnum ve Sphagnum gibi turbiye yosunları ve diğer bataklık bitkilerinin yarı hümüsleşmesi ile husule gelen materyalden ibarettir. Kuvvetli asit reaksiyonu gösterir pH= 3,5 -4,5) ve besin maddelerince fakirdir. Çok geçirgen, gevşek ve bundan dolayı da fazla miktarda suyu bünyesinde tutabilme karakterini haiz olan torf, sera ve salon süs bitkileri yetiştiriciliğinde çok kıymetli bir materyal teşkil eder. Bilhassa dişli nehir kumu ile karışık halde muhtelif süs bitkileri çeliklerinin köklendirilmesinde çok uygun bir harç husule getirir. Memleketimizde bu gün için sadece bir ithal malı olan torfun Karadeniz bölgemizde bulunması kuvvetle muhtemel olup bu husus etüde muhtaç bir araştırma konusudur. Böyle bir araştırmanın memleket süs bitkileri yetiştiriciliğine büyük hizmeti dokunacağı şüphesizdir. Torf yarı çürümüş, turbiye ise tamemen çürümüş veya toz haline gelmiş materyal olup ikincisi bitkide gelişme bakımından fayda yerine zarar husule getirir.

e) Ahır gübresi ile karıştırılmış bahçe toprağı:

Sera ve salon süs bitkilerinde kullanılmaya elverişli başlıca hayvan gübreleri sığır ve at gübresidir. Koyun, tavuk ve kuş gübresi azot ve fosforca daha zengin ve tesiri süratli gübreler olup ancak gübre şerbeti halinde verilebilir. Memleketimizde süs bitkileri yetiştiriciliğinde sık sık, hatta çürümemiş halde kullanılan koyun ve keçi gübresinden, sera ve salon süs bitkilerinin köklerinde husule getirdiği yakıcı tesir dolayısı ile tamamen vazgeçilmesi gerekmektedir. Kurumuş ve ufalanmış haldeki sığır gübresi saksı içerisinde bulundurulan, süs bitkileri yetiştiriciliğinde kullanılan en uygun organik gübredir. Zira bu gübre uzun müddet tesirli olduğu ve toprağı gevşettiği halde, fazla miktarda verilmesi diğer organik gübrelerde olduğu gibi bitkide önemli zararlar husule getirmez.

Ahır gübresi toprağı, hayvanlara ahırda verilen yem veya yataklardan karışan saman ile birlikte bir yığın haline getirilmiş taze gübrenin rutubetli tutulması ve zaman zaman aktarılarak çürümeye terk edilmesi ile elde olunur. Yığınlar 30 cm de bir taze gübre üzerine 10 cm bahçe toprağı konulmak ve bu şekilde yığını 1,20 m ye tamamlamak sureti ile teşkil olunur. Saksıda kullanılacak ahır gübresi toprağı, turfanda yetiştiriciliğinde sıcak yastıklar altına konan henüz tam çürümemiş at gübresinin, yastıklar bozulduğunda toprak ile karıştırılması ve yığın haline getirilmesi ile de elde olunur. Yığınlar rutubetli tutulur ve zaman zaman aktarılarak gübre tamamen çürümüş hale getirilir.

f) Üzerinde çayır yetişen killi toprak:

Bazı soğan ve yumrulu sera salon süs bitkileri, bilhassa Karanfil yetiştiriciliğinde kullanılan bu toprak ağır ve serttir. Bu toprağı süs bitkileri yetiştiriciliğinde kullanabilmek için, önce üst kısımdaki çayır tabakası uzaklaştırılır. Daha sonra toprak yüzeyden 10-15 cm derinliğe kadar tabakalar halinde çıkarılarak yığınlar teşkil olunur. Toprağın kırıntı bünyeyi haiz bir hale gelebilmesi için az miktarda kireç ilave edilir. Çayır toprağı kullanılmadan önce ekseriya bir miktar sığır gübresi ile karıştırılır. Böylece mineral maddece zengin, hafif geçirgen bir harç elde edilmiş olur. Çayır toprağı bulunmadığı hallerde gevrek, bölünebilir killi topraktan istifade edilir.

 Anasayfa
 Süs Bitkileri Giriş Sayfası

 Gelişme faktörleri
 Bakım Tedbirleri
 Başlıca saksı toprakları
 Yanlış bakımdan zararlanmış bitkiler
 Üretme
 Çiçek Pencere ve Vitrinleri